Boekenoverzicht

Onderstaand overzicht toont alle boeken van de hand van Henk J. van Baalen. Klik op de titel voor meer informatie.

Onderstaand overzicht toont alle publicaties die, in meer of mindere mate, met medewerking van Henk van Baalen tot stand gekomen. Klik op de titel voor meer informatie.



Het Feest Der Herkenning

© 2014  samenstelling Henk van Baalen

Wie in de herfst van zijn leven komt, kijkt minder vooruit, maar meer achterom. Kenmerkende vragen zijn dan: wat heeft het leven je gebracht tot nu toe, zijn al je vroegere dromen gerealiseerd en ben je uiteindelijk tevreden met je hedendaagse situatie? Dit alles is inherent aan het ouder worden en geven steeds weer stof tot filosoferen.

De zogenaamde "goede oude tijd" bestaat gelukkig niet meer, al is het triest te moeten constateren dat voedselbanken nog broodnodig zijn. Bij mijn rondleidingen, lezingen en voordrachten merk ik altijd weer hoe zeer men zich in de verhalen herkent. Daarom ook de titel Het feest der herkenning. Ik hoop al deze activiteiten nog jaren te mogen doen.

In de Deventer vertellingen 'Op weg naar de Soos' deel vier eindig ik het verhaal op de begraafplaats aan de Raalterweg met deze regels: "De zon begon te dalen en gaf het prille groen een bijzondere glans. Hendrik besloot richting sociëteit te gaan, want wandelen en filosoferen hadden hem dorstig gemaakt. Voorlopig was het voor hem nog Carpe Diem en met behulp van knoflook, vitaminen enz. enz., maar vooral een goed glas, hoopte hij nog menig jaar op deze aardbodem te vertoeven en Hem veel later te ontmoeten".

Moge u als lezer heel veel kijk- en leesplezier beleven en wellicht kan het boek ook voor u het feest der herkenning worden.



De Boreel. Van kazerne tot inspiratiebron

© 2014  samenstelling Henk van Baalen

De stad Deventer is een fascinerende stad met haar rijk historisch verleden. De wording en groei van deze oude Hanzestad is onlosmakelijk verbonden met de verdediging tegen vijanden die het welvarende en strategisch liggende Deventer wilden veroveren. Door de vele oorlogen werd Deventer de thuisbasis van tal van garnizoenen. Middelpunt werd de in 1847 gebouwde kazerne die in 1934 de naam Boreelkazerne kreeg.

Na leegstand van de kazerne slaagde DC Vastgoed in het kader van de structuurvisie Grachtengordel erin om het gebied van de Boreelkazerne op bewonderenswaardige wijze te herstructureren. In dit boek leest u over de rijke militaire geschiedenis van de Huzaren van Boreel in Deventer en over de fraaie restauratie van de Boreelkazerne en de omgeving. Prachtige foto's, oud en nieuw, illustreren een bijzonder stuk geschiedenis van Deventer.




Op 21 mei 2014 werd het boek De Boreel, Van kazerne tot inspiratiebron gepresenteerd op het voorplein van de voormalige cavaleriekazerne die in 1934 de naam Boreelkazerne kreeg. Een miniregiment van vier Huzaren exerceerden met getrokken sabel, na aangekondigd te zijn door een trompetter van de Huzaren van Boreel, het plein op. Het eerste exemplaar werd uitgereikt aan luitenant-generaal R.R.Reitsma van de Huzaren van Boreel. Het tweede exemplaar was voor Jhr. G.F. Boreel uit Twello, nazaat van Willem François Boreel (1775-1851), oprichter van het regiment.



Ontdek Deventer In 3 Wandelingen


© 2013  samenstelling Henk van Baalen & Rob Brendel

Deventer, een stad met een groots verleden en momenteel ook een dynamische stad die zorgvuldig haar verleden koestert en met verve aan haar toekomst bouwt, is één van de oudste steden van ons land. Het was de handel die het middeleeuwse Deventer groot maakte en vooral de Hanze, een verbond van steden en kooplieden, zorgden voor een enorme economische ontwikkeling.

De stokvis, de Deventer koek, maar ook het Deventer boek werden een begrip in Nederland. Landelijk bekende evenementen zijn de Boekenmarkt, het Tuinfeest, het Dickensfestival en Deventer Op Stelten. De combinatie van eeuwenoude straatjes met schitterend gerestaureerde panden en een uniek winkelaanbod in straatjes zoals de Walstraat en de Grote en Kleine Overstraat maken de stad Deventer uiterst aantrekkelijk voor een bezoek.

Deze 3 wandelingen door Bergkwartier, Noordenbergkwartier en Raambuurt laten u Deventer ontdekken.



Hier woonde...

Een wandeling langs woonhuizen van Deventer literatoren
© 2011  samenstelling Henk van Baalen & Jos Paardekooper

In de tachtiger jaren van de vorige eeuw kende Deventer een bloeiende literaire vereniging. Na een periode van groot enthousiasme, boeiende bijeenkomsten en fraaie publicaties brak echter een periode van stilte aan.
Vol energie en met liefde voor het lezen werd in 2005 het initiatief voor een nieuwe literaire vereniging genomen. Dit heeft geleid tot de oprichting van de Vereniging Deventer Literair, die zich onderscheidt door de grote aandacht voor goede auteurs samen met de gezelligheid van het bijeenkomen. Wat als een klein initiatief begon, is uitgegroeid tot een enthousiaste bloeiende vereniging met bijna 400 leden, met jaarlijks zo'n acht bijeenkomsten variërend van lezingen of filmvertoningen tot een combinatie van literatuur en muziek.

Ter viering van dit lustrum werd in 2010 het idee geboren een wandelroute te organiseren langs een aantal panden waar literatoren hebben gewoond. Juist om als vereniging iets cadeau te geven aan de stad en haar bezoekers. Op de panden zijn nu messingbordjes aangebracht voorzien van naam, geboorte- en sterfjaar van de literatoren. Bij een dergelijke wandelroute hoort ook een literaire gids met een korte biografie van elke auteur, een foto van de locatie en een kort fragment. Met deze gids verwachten wij dat u als lezer wandelend door ons mooie historische centrum extra zult genieten van de rijke Deventer literaire cultuur en historie.



Deventer Vertellingen
"Op Weg Naar De Soos" - deel 4

© 2009  Henk J. van Baalen & Eric A. Slim

Deventer en omgeving vormen een inspiratiebron voor velen. Voor Hendrik van de Molen bijvoorbeeld, alter ego van de auteur Henk J. van Baalen.
In enkele succesvolle bundels hebben de geïnteresseerden al kennis kunnen nemen van zijn observaties en wederwaardigheden. Nu verschijnt het vierde deel van de serie, waarin hij opnieuw rondzwerft door stad en ommelanden.

Op Weg naar De Soos deel 4 bevat twintig Deventer verhalen van de hand van Henk J. van Baalen. De verhalen worden geïllustreerd met 219 afbeeldingen waarvan ruim 200 kleurenfoto's gemaakt door Eric A. Slim, die tevens verantwoordelijk is voor de vormgeving van het boek.



Van noodwijk tot Engels drop

De geschiedenis van de Driebergenbuurt en de Molenwijk in Deventer
© 2008  Henk J. van Baalen & Geert Poorthuis

Gebouwd net na de Eerste Wereldoorlog als onderkomen voor de vele Deventer arbeiders. Gerenoveerd in de jaren '70 van de vorige eeuw in een poging het verval te keren en in het begin van de 21ste eeuw afgebroken en helemaal opnieuw opgebouwd: de Driebergenbuurt en de Molenwijk in Deventer hebben een bewogen eeuw achter de rug. Bij de oplevering van de nieuwe wijk wil dit boek de geschiedenis vertellen van vooral de gewone mensen die er woonden en werkten. Die er een gelukkige jeugd doorbrachten, kinderen kregen, oud werden en stierven. Een verhaal dat nu nog net verteld kan worden, want ook in de arbeiderswijken is Deventer geschiedenis gemaakt.

De fraai vernieuwde Driebergenbuurt maakt zich op voor een nieuw hoofdstuk in die geschiedenis. Met gedurfde architectuur en een unieke samenwerking tussen Rentree, bouwers en ontwikkelaars is een wijk ontstaan waarin het goed leven en werken is.



Joods Leven, Deventer en Omstreken

Herziene uitgave © 2007/1979  Henk J. van Baalen

De eerste druk van De Joodse Gemeente te Deventer verscheen in 1979 en heeft in 1997 vervolg gekregen in een sterk uitgebreidere heruitgave.

Al enige jaren was Joods Leven, Deventer en Omstreken echter al weer uitverkocht, maar de belangstelling bleef onverminderd groot.

Derhalve is besloten het boek nogmaals uit te geven, waarbij het hoofdstuk

  • Zie ook "Joodse Gemeente in Deventer" uit 1979
  • Zie ook "Joods Leven, Deventer en Omstreken" uit 1998.


  • Deventer en zijn schilders (19e en 20e eeuw)

    Herziene uitgave (4e druk) © 2007  Henk J. van Baalen

    'Bij de Deventer boekhandel Praamstra verscheen het rijk geïllustreerde boek Deventer en zijn schilders, een overzicht van het beeldende kunstgebeuren in deze stad in de 19de en 20ste eeuw. De schrijver en samensteller ervan is H.J. van Baalen. De geschiedenis die hij vertelt begint in 1800, wanneer er zoals in zovele kleinere steden in ons land, een Teeckenacademieschool wordt opgericht.
    Vervolgens wordt een groot aantal 19de-eeuwse en 20ste-eeuwse schilders behandeld: het schildersgeslacht Korteling, Paul Bodifée, de familie Bokhorst, de verschillende kunstenaarsgroeperingen,de schilders van de Deventer tapijtfabriek en ook nog een curieuze figuur: Han van Meegeren. Ook veel kleinere meesters komen in dit uitstekende boek met een korte biografie en illustraties voor het voetlicht’, aldus Tableau, tijdschrift voor beeldende kunst.

    De eerste druk van Deventer en zijn schilders uit 1979 en de Herziene herdruk uit 1997 kenden beide een groot succes, maar waren al lange tijd niet meer verkrijgbaar in de boekhandel. In de gebonden herdruk uit 2002 is veel beeldmateriaal van acht nieuwe schilders toegevoegd en zijn overwegend andere schilderijen, aquarellen en tekeningen gebruikt waarvan het meeste illustratiemateriaal in kleur is gedrukt. Omdat de belangstelling onverminderd groot bleef is deze vierde druk uitgegeven. Hierbij is het register verbeterd en zijn kleine verbeteringen c.q. correcties toegepast.



    De verborgen schoonheid van Deventer

    © 2006  Henk J. van Baalen & Rob Brendel

    In onze tijd levend is het vanzelfsprekend dat ieder mens passende woonruimte heeft. De doelstelling van de corporaties in Deventer gaat verder dan alleen maar woningen bouwen: ook de leefomgeving in de buurt dient verbeterd te worden. De komende jaren zullen in Deventer diverse grote ingrepen op volkshuisvestingsgebied plaatsvinden. Vooral de binnenstad is een prachtig voorbeeld van restauratie en renovatie waar het uitstekend wonen is.

    In een aantal boeken over de geschiedenis van Deventer wordt geschreven over wijken, straten en huizen. Maar wat er in en achter de woningen voor bijzonders te zien is, daarover is nog niet eerder gepubliceerd.

    In het boek De Verborgen schoonheid van Deventer worden talrijke bijzondere plekken getoond die speurend door Deventer zijn ontdekt: soms een interieur, een plafond of schouw, een tuin of een gezicht op een kerk. De Verborgen schoonheid van Deventer bevat uniek materiaal dat slechts weinigen hebben mogen aanschouwen.



    Het beste uit Nöölklieren

    © 2006  Henk J. van Baalen & Jan Machiela

    'Nölen' is een veel gehoorde en veel gebruikte term voor iemand die graag mag drammen en zeuren. 'Lekker nölen is ook weer in de stad', zegt men wanneer iemand voor de zoveelste keer een bekend verhaal vertelt. Zo begint ook het verhaal de Nöölklieren, één van de Deventer anekdoten uit de gelijknamige bundels.

    Omdat deel 1 en 2 niet meer verkrijgbaar waren, werd besloten tot deze uitgave Het Beste uit Nöölklieren.
    De illustraties in het boek zijn afkomstig van Jan Machiela. De illustrator, op 23 februari 1961 geboren te Deventer, woonde en werkte vele jaren in Deventer en thans te Twello.



    Waarheen pelgrim, waarheen gaat gij

    Wandelen op de begraafplaats aan de Raalterweg
    © 2006  Henk J. van Baalen & Drs. A.H.J. Vijge

    Twee achterneven, geboren in de Burgemeestersbuurt, kwamen elkaar ooit op een verjaardag tegen. Gezellig keuvelend over hun familiebetrekkingen bleek dat ze beiden een grote liefde koesterden voor de geschiedenis van hun geboortestad en in het bijzonder voor de begraafplaats aan de Raalterweg.

    Vele malen liepen ze samen over de prachtig aangelegde en goed onderhouden dodenakker waar tal van bijzondere graven met rijke symboliek deze begraafplaats zo'n apart karakter gaven en waar ook veel van hun familieleden te ruste zijn gelegd. Op een dag liepen zij tussen de hoge suizende dennen op het grote grasveld waaronder de slachtoffers van de Spaanse griep in 1918 en 1919 begraven liggen en dat nu als strooiveld dient, toen het idee rees over deze begraafplaats een boek samen te stellen. Het werd een fascinerende ontdekkingstocht die zo nauw verbonden is met de rijke historie van Deventer en die nu in boekvorm is verschenen.

    Wij hopen dat het verschijnen van deze wandelgids de lezer zal uitnodigen er een bezoek aan te brengen.
    Moge ook u, wandelaar, onder de indruk komen van deze prachtige plek en innerlijke rust vinden die in deze jachtige tijden zo schaars is.



    Voorlopig eene Sociëteit te willen behouden

    50 Jaar Sociëteit De Hereeniging Deventer
    © 2004  Henk J. van Baalen, Peter ten Cate, Geert Poorthuis & Bram van Welsen

    Sociëteit De Hereeniging in Deventer vierde in 2004 het 150-jarig bestaan. In de loop van die anderhalve eeuw zijn vele duizenden Deventernaren lid geweest van wat zij liefkozend de ‘soos’ noemen. Het was en is voor hen vaak een tweede huis. Aan dat ‘tweede huis’, de oude sociëteit aan De Groote Poot, is dit boek gewijd.
    Het beschrijft niet alleen uitgebreid de geschiedenis en de vele stormen die De Hereeniging moest doorstaan, maar geeft ook een beeld van de 'soos' zoals die nu nog steeds bestaat en zelfs weer bloeit. Een tijdsbeeld in dubbele zin dus. Heden en verleden gaan in dit boek, net als de sociëteit zelf, hand in hand. En omdat leden van de sociëteit altijd sterk betrokken zijn geweest bij het wel en wee van de stad Deventer, is het ook anderhalve eeuw stadsgeschiedenis die hier is geboekstaafd.



    De schoonheid van Salland.

    100 jaar Rabobank Zuid-Salland
    © 2003  Henk J. van Baalen

    Volgens veel cultuur- en natuurliefhebbers behoort Salland tot de mooiste gebieden van ons land. Het fraaie parklandschap met tal van landhuizen en havezaten, eeuwenoude steden en dorpen en het Nationale Park de Sallandse Heuvelrug zijn trekpleisters van groot formaat. Zij die het voorrecht hebben om te wandelen en te fietsen in dit gedeelte van de Tuin van Overijssel, raken niet uitgekeken bij zoveel moois. Er te mogen wonen is uiteraard een geweldig privilege.
    In opdracht van Rabobank Zuid-Salland schreef de Deventer auteur Henk J. van Baalen de geschiedenis van de Boerenleen- en Raffeisenbanken in het gebied Zuid-Salland vanwege het feit dat op 6 december 1903 te Haarle de eerste Boerenleenbank in Overijssel werd opgericht die was aangesloten bij de Coöperatieve Centrale Boerenleenbank te Eindhoven.

    Naast het vastleggen van die geschiedenis is eveneens gekozen voor een korte, algemene geschiedschrijving van dorp en stad in dat gebied. Bijzonder is dat in een groot aantal landhuizen en havezaten ook binnen gefotografeerd mocht worden zoals in Nieuw Rande, De Haere, Groot Hoenlo, Spijkerbosch , Boxbergen en Schoonheten.

    De talrijke prachtige foto's van stad en land illustreren opnieuw de schoonheid van het gebied. De schoonheid van Salland is derhalve een schitterend kijk- en leesboek over de geschiedenis van deze streek.



    Impressies van Deventer

    Foto-overzicht van de stad Deventer en haar omgeving
    © 2003  Henk J. van Baalen & Auke Pluim

    Deventer trekt jaarlijks vele duizenden bezoekers. Alleen al de grote evenementen zoals 'Deventer Op Stelten', 'De Deventer Boekenmarkt' of het 'Charles Dickens Festijn' zijn goed voor vele bezoekers uit binnen- en buitenland. De stad wordt ook dagelijks bezocht door gasten die 'een dagje Deventer' doen. Voor velen is een bezoek aan de Hanzestad een eerste kennismaking. Deventer heeft veel te bieden: honderden monumenten, oude pleinen en straten, musea, bijzondere winkels, een gastvrije horeca, evenementen, volop mogelijkheden voor wandelen en fietsen, enz. enz. Alles willen bekijken en meemaken in een dagje is onmogelijk.

    Een eerste bezoek aan Deventer mag dan ook een aangename openbaring zijn van hetgeen de stad allemaal te bieden heeft, maar tegelijkertijd ook de oproep om nog eens vaker terug te komen. Het boek Impressies van Deventer is een fraaie herinnering aan het eerste bezoek aan de stad en het is tevens een aangename uitnodiging om terug te komen.



    Deventer Wandelingen

    © 2002  Henk J. van Baalen

    Wandelen in een historische stad kan een waar genoegen zijn. Wat de wandelingen in dit boekje zo leuk maakt, is het verhaal achter het monument. Wie heeft het gebouwd? Wie hebben er gewoond? Wat is door de beeldend kunstenaar aangebracht? Het gaat erom wat je onderweg al wandelend ziet, proeft, voelt en fantaseert. De juiste informatie over de gerestaureerde panden in de mooie, oude Hanzestad Deventer kan u daarbij helpen.

    Wie beide wandelingen doet, heeft de meeste cultuurhistorische wetenswaardigheden en charmante plekjes gezien. Daarnaast is er altijd tijd voor een gezellige onderbreking, want een kop koffie, een hapje of een drankje in een sfeervol café of restaurant hoort erbij in de gastvrije Hanzestad Deventer.
    Kortom, de prachtige oude stad Deventer is zeker het bezoek waard en zoals de plaquette in de St. Jansstraat al verkondigt: 'Wat ik u brom, u keert weer om'.



    Deventer en zijn schilders (19e en 20e eeuw)

    Herziene uitgave (3e druk) © 2002  Henk J. van Baalen

    'Al in 1800 bestond in Deventer een tekenschool die in 1819 een deftiger naam kreeg en de basis werd voor het artistieke klimaat in de IJsselstad in het begin van onze eeuw. Dat het klimaat gunstig was en het artistieke peil ver boven provinciaal niveau uitstak, bewijst deze uitgave van Deventer en zijn schilders van Henk J. van Baalen. De meeste aandacht daarin gaat naar de handwerksman-kunstenaar, voortgebracht door de tekenschool.

    De schrijver groepeert de kunstenaars rond families, zoals Korteling en Bokhorst; aparte hoofdstukken ruimt hij in voor de schilders van de Deventer Tapijtfabriek en voor de meest omstreden kunstenaar voor de stad: Han van Meegeren. Mede door de uitgebreide biografische gegevens en uitstekende afbeeldingen is Deventer en zijn schilders een goede aanvulling op de Nederlandse kunstdocumentatie’, aldus Elzevier Magazine.

    De eerste druk van Deventer en zijn schilders uit 1979 en de Herziene herdruk uit 1997 kenden beide een groot succes, maar waren al lange tijd niet meer verkrijgbaar in de boekhandel. In deze gebonden herdruk is veel beeldmateriaal van acht nieuwe schilders toegevoegd en zijn er overwegend andere schilderijen, aquarellen en tekeningen gebruikt waarvan het meeste illustratiemateriaal in kleur is gedrukt.



    Van Handelskade tot Pothoofd

    De Deventer grachtengordel in 101 afbeeldingen
    © 2000  Henk J. van Baalen & H.J.M. Oltheten

    Aan het eind van de negentiende eeuw ontworstelde Deventer zich, zoals vele oude steden, aan de wurggreep van muren en wallen. De eerste stadsuitbreidingen werden een feit. Een van de gebieden die het snelst bebouwd werd, was de Raambuurt, gelegen tussen de oude haven en de buitengracht. Daar kwamen veel industrieën tot bloei en werden woningen gebouwd om arbeiders te huisvesten.

    De Raambuurt is nu grotendeels verleden tijd. Slechts enkele relicten resteren. De geschiedenis van dit opmerkelijke gebied dat in een betrekkelijk korte tijd aan zoveel veranderingen onderhevig is geweest, is het onderwerp van dit boek. Maar niet alleen de Raambuurt in engere zin komt aan bod. Ook haar directe omgeving wordt niet vergeten.

    Naast de oude afbeeldingen bevat dit boek ook een groot aantal artist impressions van nieuwe projecten die ontworpen zijn door gerenommeerde architecten uit binnen- en buitenland. De combinatie van oud en nieuw zal een onweerstaanbare aantrekkingskracht uitoefenen op ieder die Deventer in zijn hart draagt.



    Eerst kijken wat we hebben

    25 jaar restauratie-atelier "De Manenstegell BV"
    © 2000  Henk J. van Baalen & A.L. Verheij

    Dit boek is samengesteld ter gelegenheid van het 25-jarig bestaan van restauratie-atelier "De Manenstegell BV" en is een cadeau aan de vele relaties, vrienden, kennissen en geinteresseerden voor wie De Manenstegell nu bijna 40 jaar heeft mogen restaureren. Restaureren is een complexe zaak, want iedere restauratie is bijzonder en standaardoplossingen bestaan niet. Niettemin wordt in dit boek een poging gedaan de diverse technieken toe te lichten die De Manenstegell met zijn ervaring in de loop der jaren heeft toegepast bij de restauraties van onder andere de Sint Walburgiskerk te Zutphen.



    Echte stokvis

    Sagen en legenden met een wandeling door Deventer en een fietstocht door de omgeving
    © 2000  Henk J. van Baalen & Clemens Hogenstijn

    Wie een echte stokvis wil zien moet naar Deventer gaan. Niet dat zo'n dier daar in de IJssel zwemt, ze bestaan alleen op het droge. Wie het begrip letterlijk wil nemen, gaat naar de vishandel. Daar treft hij gedroogde kabeljauw, geconserveerd dankzij een eeuwenoud procédé en daarom lang houdbaar. Neemt men het begrip 'stokvis' wat minder letterlijk, dan is die vis overal in Deventer te vinden. Een stokvis is namenlijk een echte Deventenaar.

    De stad Deventer wordt op velerlei wijzen gekarakteriseerd: als stad van koek en boek, van handel en nijverheid, van cultuur en onderwijs. Het is de stad van Geert Grote en de Moderne Devotie en een Hanzestad aan de IJssel. Al die benamingen weerspiegelen een aspect van de lange en rijke geschiedenis die zich over een periode van meer dan twaalf eeuwen uitstrekt. Deventer behoort immers tot de oudste middeleeuwse steden van de Noordelijke Nederlanden.

    Die rijke geschiedenis heeft niet alleen geleid tot een prachtige binnenstad, maar ook tot allerlei sagen en legenden die zich in die binnenstad afspeelden. Het idee van deze publicatie is ontwikkeld door Kunst & Cultuur Overijssel in het kader van een sagenproject voor scholen. De initiatiefnemers en de auteurs wensen u een plezierige en informatieve wandeling door Deventer en een niet minder aangename fietstocht door het Sallandse platteland. En mocht u niet kunnen of willen wandelen of fietsen, lees dan de verhalen in uw leunstoel, kijk naar de vele afbeeldingen: prenten en oude en nieuwe foto's. Zij hopen dat u geniet en dat u terugkomt. Op zoek naar een echte stokvis.



    Een metamorfose

    Hoe Deventer en zijn omgeving in ruim een eeuw van gezicht veranderden
    © 2000  Henk J. van Baalen &H.J.M. Oltheten

    In Een metamorfose wordt getoond hoe de stad Deventer in de laatste 125 jaar van gezicht is veranderd. Dit beeld wordt duidelijk gemaakt door heel oude foto's te koppelen aan afbeeldingen van de tegenwoordige situatie, opdat de lezer houvast krijgt. Vaak worden op afbeeldingen situaties aangetroffen die zelfs met een overdosis fantasie niet meer herleid kunnen worden tot de toestand van dit moment. Vaak toont een foto een wereld van verschil.

    De vele surprises in het boek staan er borg voor dat Een metamorfose tot in lengte van jaren de belangstelling voor het oude en nieuwe levend zal houden. De auteurs willen zich namelijk niet alleen opwerpen als lofprijzers van het verleden, maar ook heden en toekomst het volle pond geven. Want wie de toekomst als tegenwind ervaart, loopt in de verkeerde richting.



    Deventer Vertellingen
    "Op Weg Naar De Soos" - deel 3

    © 1999  Henk J. van Baalen

    Deventer en omgeving vormen een inspiratiebron voor velen, zoals voor Hendrik van de Molen bijvoorbeeld, het alter ego van auteur Henk J. van Baalen.

    In enkele succesvolle bundels hebben de geïnteresseerden al kennis kunnen nemen van zijn observaties en wederwaardigheden. Nu verschijnt een derde bundeling, waarin hij opnieuw rondzwerft door stad en ommelanden. Deze verhalen werden eerder gepubliceerd in ‘De Heraut’, het orgaan van sociëteit ‘De Hereeniging’ in de jaren 1997, 1998 en 1999.



    Trouwen... in de gemeente Deventer

    © 1999  Henk J. van Baalen

    Uitgave van de Gemeente Deventer, afdeling Burgerzaken. Deze publicatie die aangeboden werd aan bruidsparen die trouwden in de gemeente Deventer, bevat een beknopte geschiedenis van Deventer en de voormalige gemeente Diepenveen. Tevens vertelt het geïllustreerde boekje de geschiedenis van het huwelijk van vroeger tot aan nu.



    Joods Leven, Deventer & Omstreken

    Herziene uitgave © 1998/1979  Henk J. van Baalen

    De eerste druk van De Joodse Gemeente te Deventer verscheen in 1979, sloeg zowel in Joodse kring als daarbuiten zo aan dat me al snel de gedachte bekroop dat een uitgebreide herdruk ooit een feit moest worden, maar de tijd ontbrak me vooralsnog. In de loop van de jaren bleef mijn belangstelling voor het onderwerp onverminderd groot, mijn verzamelwoede onverlet en mijn ambitie om me opnieuw aan dit onderwerp te wijden springlevend.

    In het najaar van 1997 was het eindelijk zover, dat ik de tijd kon vrijmaken om de niet geringe stroom nieuwe informatie alsook het inmiddels opgedoken nog niet gepubliceerd beeldmateriaal te verwerken tot deze nieuwe publicatie. Het is zoveel anders als zijn voorganger, zoveel uitgebreider, dat er met recht van een nieuw boek gesproken kan worden dat als titel Joods Leven, Deventer & Omstreken gekregen heeft. Een ruime titel die aangeeft dat ook de buitengemeenten, wier wel en wee vaak wat onderbelicht wordt, uitgebreid aan de orde komen.

    Zie ook informatie over de eerste druk uit 1979.



    Beeldend Deventer

    © 1998  Henk J. van Baalen & H.J.M. Oltheten

    Vele jaren hebben wij door de stad gelopen met het idee dat we nu alles wel gezien hadden. We dronken de sfeer in, vertelden iedereen die het horen wilde over al het schoons dat Deventer te bieden had en dachten, een beetje zelfgenoegzaam, dat aan ons kennisarsenaal niet zo veel meer toegevoegd kon worden. Dit bleek een misverstand.

    Toen eenmaal het idee gerezen was om een inventarisatie te maken van alles wat de Deventer binnenstad zo expressief maakt en onze wandeltochten meer gingen lijken op speurtochten, werd al snel duidelijk dat in vele hoeken en gaten allerlei fraais te vinden was dat tot dusver aan onze aandacht was ontsnapt. Beeldend Deventer was geboren.
    Het begrip beeldend hebben we met opzet ruim opgevat; er is uiteindelijk veel dat tot de verbeelding spreekt: gevelstenen, snijramen, uithangborden, beeldhouwwerk, siersmeedwerk, stoepen, etc. etc.

    Veel kunstenaars hebben heel vroeger maar ook recentelijk hun bijdrage geleverd aan de unieke expressiviteit van Deventer. Achter in het boek zijn korte biografieën opgenomen van allen die hun scheppende kracht in meer of mindere mate aan Deventer hebben gewijd en die wij nog konden traceren.
    De talrijke foto's in dit boek zullen hopelijk ook u ertoe aanzetten een speurder



    Nöölklieren en andere verhalen - deel 2

    © 1998  Henk J. van Baalen

    Nölen is een veel gehoorde en veel gebruikte term voor iemand die graag mag drammen en zeuren. 'Lekker nölen is ook weer in de sta' zegt men wanneer iemand voor de zoveelste keer een bekend verhaal vertelt. Zo begint ook de Nöölklieren, één van de 50 Deventer anekdoten uit de eerste gelijknamige bundel.

    Ook Nöölklieren deel 2 bevat een verzameling grappige voorvallen uit de rijke historie van de stad Deventer. Naast verhalen over de laatste president van Oranje-Vrijstaat M. Th. Steyn, de wereldberoemde Albert Schweitzer en de Shakespearevertaler Dr. L.A.J. Burgersdijk gaan de meeste verhalen over ‘gewone’ mensen. Zij woonden in Deventer en maakten deel uit van de geschiedenis van de stad.

    Voor veel mensen zal dit boek weer een feest van herkenning zijn en een bron van nostalgische genoegens vormen. Het is vanzelfsprekend dat ook nu weer de fantasie de schrijver van Nöölklieren enorm behulpzaam is geweest bij het samenstellen. Moge ook dit keer velen Nöölklieren met een glimlach lezen.



    Deventer en zijn schilders (19e en 20e eeuw)

    Herziene uitgave © 1997/1981  Henk J. van Baalen

    'Bij de Deventer boekhandel Praamstra verscheen het rijk geïllustreerde boek Deventer en zijn schilders, een overzicht van het beeldende kunstgebeuren in deze stad in de 19de en 20ste eeuw. De schrijver en samensteller ervan is H.J. van Baalen.
    De geschiedenis die hij vertelt begint in 1800, wanneer er zoals in zovele kleinere steden in ons land, een Teeckenacademieschool wordt opgericht.
    Vervolgens wordt een groot aantal 19de-eeuwse en 20ste-eeuwse schilders behandeld: het schildersgeslacht Korteling, Paul Bodifée, de familie Bokhorst, de verschillende kunstenaarsgroeperingen,de schilders van de Deventer tapijtfabriek en ook nog een curieuze figuur: Han van Meegeren.

    Ook veel kleinere meesters komen in dit uitstekende boek met een korte biografie en illustraties voor het voetlicht', aldus Tableau, tijdschrift voor beeldende kunst.

    De eerste druk van Deventer en zijn schilders uit 1979 viel een enthousiaste ontvangst ten del en was al enige tijd niet meer verkrijgbaar. Het leek mij daarom een goed idee om aan de nog steeds bestaande vraag tegemoet te komen met een herdruk. Dat die geheel is herzien en bijgewerkt spreekt vanzelf.



    Deventer: stad om in te trouwen

    © 1997  Henk J. van Baalen

    Uitgave van de Gemeente Deventer, afdeling Burgerzaken. Deze publicatie die aangeboden werd aan bruidsparen die trouwden in de gemeente Deventer, bevat een beknopte geschiedenis van Deventer en de voormalige gemeente Diepenveen. Tevens vertelt dit geïllustreerde boekje de geschiedenis van het huwelijk van vroeger tot aan nu



    Deventer Vertellingen "Op Weg Naar De Soos"
    deel 2

    © 1996  Henk J. van Baalen

    Over Deventer is en wordt veel geschreven. Dit boek bevat opnieuw verhalen die verschenen zijn in het blad 'De Heraut' van sociëteit 'De Hereeniging' gedurende het jaar 1995 en een groot deel van 1996.

    In de verhalen neemt de oude Hendrik van de Molen, alter ego van de auteur Henk J. van Baalen, ons mee op zijn wandelingen en fietstochten door Deventer en omgeving waarvan hij op luchtige wijze verslag doet en menig interessant feit uit de rijke geschiedenis van de stad Deventer en omgeving door zijn verhalen vlecht.

    Een eerder verschenen uitgave van de verhalenbundel Op weg naar de Soos in 1994 werd door veel lezers plezierig ontvangen en is inmiddels uitverkocht.



    Deventer Vertellingen "Op Weg Naar De Soos"

    © 1994  Henk J. van Baalen

    Over Deventer is en wordt veel geschreven. Dit boek bevat verhalen die zijn verschenen in het blad 'De Heraut' van sociëteit 'De Hereeniging' gedurende de jaren 1992 tot 1994.

    In deze verhalen neemt de oude Hendrik van de Molen, alter ego van de auteur Henk J. van Baalen, ons mee op zijn wandelingen door Deventer en omgeving waarvan hij op luchtige wijze verslag doet en menig interessant feit uit de rijke geschiedenis van de stad Deventer door zijn verhalen vlecht.

    Ter gelegenheid van het 140-jarig bestaan van sociëteit 'De Hereeniging' in november 1994 en het Abraham zien van de auteur is besloten tot deze bijzondere uitgave die verluchtigd is met tal van foto's van het oude Deventer die in het algemeen in dit soort boeken over de stad nog niet eerder vertoond zijn.



    Nöölklieren en andere verhalen

    © 1987  Henk J. van Baalen

    Wie regelmatig met vooral oudere Deventenaren spreekt, hoort veelvuldig verhalen die te maken hebben met grappige voorvallen uit de rijke historie van de stad. Het verzamelen van deze anekdotes leek een goede gedachte, opdat voor het nageslacht de petit-histoire bewaard wordt.

    H.J.E. van Beek heeft in "Dèventer vrogger en noe" op onnavolgbare wijze een portret van de stad Deventer geschilderd, waarin rijkelijk o.a. aan de stadstypen aandacht wordt geschonken. De grote waarde van deze uitgave als spiegel van de verleden tijd blijkt o.m. uit de vele herdrukken die de gebundelde krantenverhaaltjes in boekvorm beleefden. Ook Herman Korteling heeft in zijn cultuurhistorisch werk "Deventer bij gaslicht" fraaie verhalen verteld over Deventers ingezetenen en hun eigenaardigheden op vaak humoristische wijze uiteengezet.
    Beide boeken, "Dèventer vrogger en noe" en "Deventer bij gaslicht" hebben een aantal anekdotes opgeleverd die voor deze bundel Nöölklieren zijn bewerkt. Verder zijn een aantal anekdotes geïnspireerd op verhalen uit de bundel "Deventer Plantsoenontmoetingen" van de Deventer politieagent C.W. Kusters (1896-1965). Dit alleraardigst boekwerkje, een gebundeld aantal verhalen dat destijds in de Deventer Post is verschenen, is in beperkte oplage in familiekring uitgegeven en getuigt van wijsheid door gerelativeerde kijk op de dingen van alle dag verguld met de nodige humor.

    Het overgrote deel van de verhalen uit Nöölklieren is niet afkomstig uit boeken, maar vindt haar oorsprong in café's en familiebijeenkomsten waar soms al generaties lang verhalen worden verteld. Het is vanzelfsprekend dat de fantasie de schrijver van Nöölklieren enorm behulpzaam is geweest bij het samenstellen. Moge velen Nöölklieren met een glimlach lezen.



    Oud Deventer in foto - deel 3

    © 1987  Henk J. van Baalen

    Na het verschijnen van Oud Deventer in foto deel 2 stuitte de samensteller Henk J. van Baalen op zoveel nieuw materiaal van uitstekend gehalte dat publikatie van een derde deel alleszins gerechtvaardigd was.
    Met het voortschrijden van de tijd verandert wel het aanzien van de stad, echter niet de belangstelling van de Deventer bevolking voor haar eigen geschiedenis. Bewust is ook in dit boekwerk gezorgd voor een gevarieerde samenstelling , omdat niet alleen de gebouwen en hun bouwmeesters interessant zijn, maar ook de mensen die erbij horen. Hun aanwezigheid met hun kleding uit die tijd, hun vervoersmiddelen, hun ambacht, hun politieke bewogenheid, hun verenigingen zoals bijvoorbeeld op gebied van de drankbestrijding vormen even zo vele facetten van de sociale geschiedenis in Deventer.

    Aan de ene kant zal men bij het lezen van het boek een gevoel van nostalgie krijgen en soms zal men willen verlangen naar die tijd, maar de zegeningen van onze hedendaagse welvaartsstaat zal toch niemand meer willen missen en ruilen voor de periode eind negentiende en begin twintigste eeuw.



    Oud Deventer in foto - deel 2

    © 1986  Henk J. van Baalen

    Naar aanleiding van de grote belangstelling voor het eerste boek dat beelden van de stad Deventer en zijn bewoners uit het verleden terugroept, is dit tweede deel verschenen. Deventer heeft, ook ten aanzien van het recente verleden, een belangrijke geschiedenis. Wat daarvan nu wordt getoond is uiteraard afhankelijk van het materiaal dat bewaard gebleven is; evenzeer speelt de voorkeur van de samensteller een rol. Door de selectie uit het materiaal leren we ook de samensteller Henk J. van Baalen kennen.

    Het boek zal zeker veel kijk- en leesplezier geven en ook (soms pijnlijke) herinneringen oproepen. Belangrijk is dat het boek ook bijdraagt aan het voorkomen van het romantiseren van het verleden. Het geeft immers mede een beeld van de toenmalige erbarmelijke woon- en werkomstandigheden. De huidige opvattingen over de gelijkwaardigheid van mensen waren toen verre van gangbaar. Deventer is een stad waaraan men zich hecht. Kennismaken van aspecten van de geschiedenis van de stad via dit fotoboek zal de band tussen de bewoners en de stad nog hechter maken.



    Oud Deventer in foto

    © 1982  Henk J. van Baalen

    Deventer is een stad met een boeiend verleden. Men hoeft geen kenner te zijn om dat te kunnen ontdekken, want de bewijzen ervan zijn talrijk. Een wandeling door onze stad laat zien hoe de mens in de loop der jaren leefde, woonde en werkte. Veel is verwoest, gesloopt en soms geheel in de vergetelheid geraakt.
    De samensteller van dit boek heeft getracht d.m.v. 152 foto's en ansichten fragmenten van de negentiende en twintigste-eeuwse geschiedenis van Deventer te beschrijven. Hij wilde daarbij o.a. letten op bouwkundige en sociale aspecten. Er zijn unieke foto's opgenomen van stadsuitbreidingen, voetbalclubs, lang geleden verdwenen panden, maar ook uit het vrij recente verleden zijn afbeeldingen verzameld die illustreren hoe snel de veranderingen geschieden.

    De waarde van het boek is dan ook niet slechts gelegen in het bieden van kijk- en leesgenot, maar evenzeer in het opsporen en openbaar maken van foto's die meest in schoenendozen van particuliere bezitters bewaard worden. Moge de lezer met interesse vele uren in dit boek lezen en tot de conclusie komen dat Deventer een prachtige stad was en is.



    Deventer en zijn schilders (19e en 20e eeuw)

    © 1981  Henk J. van Baalen

    'Al in 1800 bestond in Deventer een tekenschool, die in 1819 een deftiger naam kreeg en de basis werd voor het artistieke klimaat in de IJsselstad in het begin van onze eeuw. Dat het klimaat gunstig was en het artistieke peil ver boven provinciaal niveau uitstak, bewijst deze uitgave van Deventer en zijn schilders van Henk J. van Baalen. De meeste aandacht daarin gaat naar de handwerksman-kunstenaar, voortgebracht door de tekenschool.
    De schrijver groepeert de kunstenaars rond families, zoals Korteling en Bokhorst; aparte hoofdstukken ruimt hij in voor de schilders van de Deventer Tapijtfabriek en voor de meest omstreden kunstenaar voor de stad: Han van Meegeren. Mede door de uitgebreide biografische gegevens en uitstekende afbeeldingen is "Deventer en zijn schilders" een goede aanvulling op de Nederlandse kunstdocumentatie', aldus de recensie in Elsevier Magazine.



    De Joodse Gemeente te Deventer

    © 1979  Henk J. van Baalen

    Het verschijnen van een boek over de Joodse gemeente te Zuthphen in 1976 was voor mij aanleiding om te proberen een dergelijk werk te schrijven over de geschiedenis van de Deventer Joodse gemeente.

    Uit gesprekken die ik vroeger voerde met vooral oudere Deventenaren bleek dat er een bloeiende gemeenschap heeft bestaan. Het boek is dan ook aanzienlijk dikker geworden dan ik had gedacht, omdat na twee jaar speurwerk het aantal historische gegevens bijzonder groot bleek te zijn. Ik heb daarbij geprobeerd om niet alleen maar feiten en jaartallen over de groei en ontwikkeling van de Joodse gemeente te vertellen. Omdat een geschiedenis wordt gemaakt door mensen, heb ik door het voeren van tientallen gesprekken met oudere Deventenaren ook een poging gedaan om een aantal bekende Joodse families te beschrijven. De geschiedenis van de stad Deventer is, naar ik hoop, door dit boekwerk vollediger geworden, nu het facet over de Joodse historie is toegevoegd. Dat de pijn en wonden die de Duitse bezetters hebben toegebracht enigszins verlicht mogen worden door dit boekwerk is zeker mijn wens geweest. Moge het boek verder een aandenken zijn aan alle omgekomen leden van de Joodse gemeente in Deventer en omstreken.



    Groet uit Deventer

    © 1978  Henk J. van Baalen

    Na een lezing met dia's over de oude Hanzestad Deventer voor de Vereniging Oud Deventer, die ik in februari 1978 hield, werd duidelijk dat de tijd rijp was om een tweede boek samen te stellen.
    Mevr. Rademaker-Helfferich, mijn medebestuurslid van de Vereniging Oud Deventer, stelde enkele jaren geleden een voortreffelijk boekje samen getiteld: Deventer in oude ansichten. Er bleven echter genoeg foto's en ansichten over, die soms hetzelfde punt vanuit een andere positie weergaven of er was materiaal dat een andere tekst kon gebruiken. Deze nieuwe verzameling bevat enige exclusieve foto's die vooral het sociale aspect vertegenwoordigen: armoedige steegjes of groepsfoto's tegen een historische achtergrond. Juist met deze foto's wordt een ander onderdeel belicht dan alleen het toeristische stadsschoon op een ansichtkaart.


    Diverse publicaties, in meer of mindere mate met medewerking van Henk van Baalen tot stand gekomen


    Historie en spiritualiteit langs IJssel en Rijn

    Liber amicorum aangeboden aan Clemens Hogenstijn ter gelegenheid van zijn afscheid als stadshistoricus van de gemeente Deventer.
    © 2014  o.a. Henk J. van Baalen

    In 2012 nam Clemens Hogenstijn na een vruchtbare carrière als ambtelijk beleidsmedewerker afscheid van de gemeente Deventer. Vrienden en collega’s eren hem in deze bundel met een aantal artikelen over historische en spirituele onderwerpen.

    De bijdrage van Henk J. van Baalen is getiteld: Prof. dr. Jan Hendrik van den Berg (1914-2012) groot geleerde met Deventer wortels.



    Wie wat bewaart, die hééft wat

    © 2012  N.V. Bergkwartier

    De film en het boek Wie wat bewaart, die hééft wat laten u het resultaat zien van het jarenlang aankopen van afbraakpanden in de stad door NV Bergkwartier Maatschappij tot Stadsherstel die vervolgens zijn gerestaureerd en van nieuwe functies zijn voorzien.

    Film en boek stellen 'de mannen van de NV Bergkwartier' aan u voor. Eigenzinnige types, markante persoonlijkheden, met hun eigenwijze visies over het behoud van historisch Deventer. Karel van de Graaf blikt terug en kijkt vooruit met Mark-Jan Ahne, Fons Asselbergs, Bernard Assink, Henk van Baalen, Jo Coenen, Jos Debeij, Peter Dullaert, Gerrit Eggink, Evert-Jan Eggink, Andries Heidema, Clemens Hogenstijn, Martin Kleine Schaars, Hein te Riele en Jan Strik. Film en boek laten u het resultaat van dit alles zien, wat er terecht is gekomen van al die plannen en dromen. Aan de hand van Karel van de Graaf reist u door de tijd, van Middeleeuws Deventer naar het Deventer van vandaag, van toen naar nu. Henk van Mierlo is een ervaren cineast en fotograaf die tal van films en foto's heeft gemaakt voor gerenommeerde bedrijven en instellingen. Hij is daarvoor 164 keer gelauwerd met nationale en internationale prijzen. Van Mierlo produceerde de film met medewerking van Apex.



    De Valsche Geschiedenis van het Deventer Boekenmarkt

    © 2009  o.a. Henk J. van Baalen

    De 150ste intocht van Sint Nicolaas in Deventer was voor de redactie van de reeks De Valsche Geschiedenis aanleiding voor een diepgravend onderzoek naar talrijke historische onjuistheden rond deze typisch Deventerse traditie. Wetenschappelijk, moreel en ethisch onverantwoord, maar dat is waar het de ware liefhebber van deze reeks natuurlijk om te doen is.

    De bijdrage van Henk J. van Baalen in 2009 is getiteld: 'De intocht van Sint Nicolaas in Deventer'.



    De Valsche Geschiedenis van het Deventer Boekenmarkt

    © 2008  o.a. Henk J. van Baalen

    In de ogen van geschiedschrijvers een te verwaarlozen tijdspanne. In de ogen van de uitgevers van de reeks De Valsche Geschiedenis een historisch ejaculatiem. Alle onvervalste valsche waarheden over de boekenmarkt zonder enige research op een rijtje.

    De bijdrage ven Henk J. van Baalen in 2008 draagt de titel: Deventer Koek.



    De Valsche Geschiedenis van het Grote Kerkhof

    © 2007  o.a. Henk J. van Baalen

    De Valsche Geschiedenis van het Grote Kerkhof laat geheel in navolging van het in 2005 verschenen De Valsche Geschiedenis van Deventer de waarheid in het midden.

    Deze uitgave bevat een bloemlezing van de met de groott mogelijke zorgvuldigheid verzamelde pertinente onwaarheden die de geschiedenis ons leert over hét plein in Deventer dat de bakermat zou zijn en ten grondslag zou liggen aan de huidige moderne koek- en Hanzestad gelegen in het stroomgebied van de aftakking van de gevolgen van de opwarming van de aarde waarover ooit de Batavieren de geneugten van de pleziervaart als eersten ontdekten.

    De bijdrage van Henk J. van Baalen is getiteld: Arme Erasmus.



    Honderd jaar Daventria

    © 2006  o.a. Henk J. van Baalen

    De groepjes jongeren uit de binnenstad van Deventer die in 1906 zich verzamelden om in verenigingsverband de atletieksport te beoefenen en al spoedig ook het voetbal, hebben niet kunnen bevroeden dat honderd jaar later hun initiatief heeft geleid tot de bloeiende sportvereniging Daventria, waar de moeder aller sporten nog steeds op allerlei niveaus wordt beoefend. Niet met primitieve middelen zoals in het begin van de negentiende eeuw (bij het speerwerpen werden de speren gemaakt van dennenbomen uit de omgeving van Deventer), maar op uiterst efficiënte manier en op een schitterende accommodatie. De ontwikkeling van de atletieksport in Deventer heeft tot grote successen geleid, zowel sportief als organisatorisch. Deventer en Daventria telden in den landen al spoedig mee.

    De groepjes jongeren uit de binnenstad van Deventer die in 1906 zich verzamelden om in verenigingsverband de atletieksport te beoefenen en al spoedig ook het voetbal, hebben niet kunnen bevroeden dat honderd jaar later hun initiatief heeft geleid tot de bloeiende sportvereniging Daventria, waar de moeder aller sporten nog steeds op allerlei niveaus wordt beoefend. Niet met primitieve middelen zoals in het begin van de negentiende eeuw (bij het speerwerpen werden de speren gemaakt van dennenbomen uit de omgeving van Deventer), maar op uiterst efficiënte manier en op een schitterende acccommodatie. De ontwikkeling van de atletieksport in Deventer heeft tot grote successen geleid, zowel sportief als organisatorisch. Deventer en Daventria telden in den lande al spoedig mee.

    Deze jubileumuitgave werd samengesteld door een groep enthousiaste vrijwilligers die allen betrokken waren of nog zijn bij hun Daventria. Bewust is gekozen om een jubileumboek vorm te geven waarin geen droge opsomming van feiten wordt gegeven, maar om een amusant kijk- en leesboek uit de rijke historie van Daventria te maken.



    Aan weerszijde van de IJssel

    Liber amicorum aangeboden aan Henk Nalis ter gelegenheid van zijn afscheid als archivaris van de gemeente Deventer
    © 2005  o.a. Henk J. van Baalen

    Deze bundel cultuurhistorische artikelen is opgedragen aan Henk Nalis, ruim 40 jaar werkzaam als archivaris te Deventer en auteur van onder meer Focus op Deventer. Hij werd onderscheiden met de Gulden Adelaar voor zijn belangrijke bijdrage aan de geschiedschrijving van Deventer en in het bijzonder voor zijn volumineuze werk over de zeventiende-eeuwse graveurfamilie Van Doetecum.

    De thema's die in deze bundel aan de orde komen, hebben betrekking op Deventer geschiedenis, boekhistorie, cartografie, monumentenzorg, popmuziek en literatuurgeschiedenis.
    Een zeer gevarieerd aanbod dat gaat van de bouw van tufsteenhuizen in de tiende eeuw, via het bezoek van Willem V aan Deventer in 1766 en de reizen van gouverneur-generaal Duymaer van Twist in Nederlands-Indië naar het belang van het Burgerweeshuis als monument en poptempel.

    De bijdrage van Henk J. van Baalen is getiteld 'Deventer en Steenenkamer; een bescheiden rol in de literatuur'.



    De Valsche Geschiedenis van Deventer

    © 2005  o.a. Henk J. van Baalen

    Deze publicatie is samengesteld door Jurriën Roossien en Nico Joosting Buunk in opdracht van Han van Meegeren. De bundel bevat dertien 'valsche geschiedenissen' die betrekking hebben op Deventer en verteld werden tijdens het festival 'Er was eens' in augustus 2005 door bekende Deventenaren zoals burgemeester James van Lidth de Jeude, Hein te Riele, Emmy Strik, Jos Paardekooper, Bep Spa, Henk J. van Baalen en de bekende meestervervalser Han van Meegeren. Maar in een boekje met valse geschiedenissen en een valse redactie is het de vraag wie met wiens veren loopt te pronken.

    De bijdrage van Henk J. van Baalen draagt de titel 'Een valse munter met een vals Deventer college'



    Dêventer, Vrogger en noe (deel 3)

    © 2001  H.J.E. van Beek / inleiding door Henk J. van Baalen

    'n Echte Stokvisch höldt van 'n lange metwörst en 'n köt gebed\. Zo luidt een karakteristieke zin van H.J.E. van Beek (1868-1956), wiens werk Dventer vrogger en noe vele Deventenaren groot leesplezier heeft verschaft.

    Hein van Beek werd geboren in de schaduw van de Grote of Lebuinuskerk op de Nieuwe Markt nabij Vispoort en IJssel. In 1921 verscheen van zijn hand Dêventer vrogger en noe, een bundel schetsen over het leven in de tweede helft van de negentiende eeuw, zoals die regelmatig in het toenmalige nieuwsblad Salland verschenen waren. Het boekje was van meet af aan een groot succes, zo groot zelfs, dat men besloot in 1924 een tweede deel te laten volgen. In 1974 werden beide delen samen opnieuw uitgegeven met een inleiding van dr. A.C.F. Koch. De enorme belangstelling voor deze bundels was wel het meest overtuigende bewijs van de grote populariteit die Van Beek zich met zijn in het dialect geschreven bijdragen in het nieuwsblad Salland had verworven.

    Ook dit deel 3, waarvoor Hein van Beek nog geen uitgever had gevonden, heeft dezelfde grote waarde en getuigt eveneens van een goed gevoel voor de alledaagse zaken die hij zo trefzeker en humorvol heeft beschreven. Uit eerbied voor H.J.E. van Beek heb ik (Henk J. van Baalen) zo weinig mogelijk in de tekst veranderd. Wel is er in mijn inleiding een verhandeling over de drie Deventer stadsdialecten aan toegevoegd. Moge deze uitgave, opgesierd met talrijke prachtige foto's, een postume hulde zijn aan H.J.E van Beek, wiens leven voor altijd onlosmakelijk verbonden is geweest met Dêventer vrogger en noe.



    Een nieuw pak

    © 1999  Henk van Brakel / inleiding door Henk J. van Baalen

    Henk van Brakel (1915-1997) werkte een groot deel van zijn leven op de ULO (MAVO) Ceintuurbaan, waar hij door zijn talent voor het schrijven van korte verhalen de bijnaam 'De Carmiggelt van de Ceintuurbaan' kreeg. De verhalen bevatten komische en ontroerende momenten waarbij de schoolsituaties heel herkenbaar zijn. Ze zijn geschreven door een gevoelig mens met grote belangstelling voor de natuur en zijn leerlingen die hij feilloos analyseert en beschrijft. De relatie leraar-leerling zorgt in de verhalen voor komische en ontroerende diep-menselijke momenten.

    "Een nieuw pak en andere verhalen" is op verzoek van zijn vrouw Mimi en met behulp van zijn dochter Jacqueline in 1999 uitgegeven. Zijn oud-leerling Henk J. van Baalen, zelf schrijver en publicist over de geschiedenis van Deventer, was bereid deze bijzondere uitgave te verzorgen. In de bundel "Een nieuw pak en andere verhalen" leeft Henk van Brakel op imponerende wijze voort (zie pag. 47).



    Studenten Almanak Vrije Universiteit 1997-1998

    © 1997

    De Almanakcommissie van de Vrije Universiteit te Amsterdam liet in 1997 een bundel opstellen het licht zien waarin het thema water de hoofdrol opeiste. Aangezien een van de leden, Marjet Kaajan, uit Deventer kwam, werd Henk J. van Baalen gevraagd een artikel te schrijven over het water in Deventer. Dat werd de geschiedenis van de Deventer Watertoren en van de zoon van de chef-machinist van de Deventer waterleiding de latere Prof. dr. J. H. van den Berg, grondlegger van de metabletica.



    Lustrum Medische Staf en Stichting Affiliatie

    © 1996

    De bijdrage van Henk J. van Baalen was getiteld: 'Negen eeuwen wijsheid en wetenschap in Deventer'

    In 1996 werd in de Deventer Schouwburg De Leeuwenbrug een dubbel feest gegeven: namelijk het lustrum 40 jaar medische staf en 30 jaar Stichting Affiliatie van het Deventer Ziekenhuis met de Rijksuniversiteit van Groningen. Naast een symposium en feest verscheen een bundel artikelen in boekvorm onder de titel 'Terug naar de Toekomst'.



    Woordenboek van het Deventer dialect

    © 1986  Henk J. van Baalen, W. Draaijer, J.C.L. van der Lande, Pieter Fijn van Draat

    De woordenschat van het Deventer dialect is voor het eerst beschreven door W. Draaijer in 1896. Zijn Woordenboek van het Deventersch dialect werd veertig jaar later bewerkt door J.C.L. van der Lande en prof. dr. P. Fijn van Draat en als tweede druk bezorgd in 1936; zij betreurden het dat het woordenboekje van Draaijer nog slechts antiquarisch te koop was en dat zijn vervolg niet uitgegeven was. Stellig zijn er nu ook weer Deventenaren en andere geïnteresseerden die soortgelijke overwegingen koesterden of koesteren. Anderen menen wellicht dat het Deventers langzamerhand verdwijnen zal. Beide opvattingen rechtvaardigen een herbezinning.

    Bij het aantreden van een nieuw bestuur van de Dialektkring Salland en Oost-Veluwe op 1 januari 1980 is onder leiding van Henk van Baalen als voorzitter het plan geopperd om te beginnen met een herziening en heruitgave van dit Deventer woordenboek. Van 4 oktober 1980 tot en met 18 mei 1985 kwamen wekelijks gemiddeld vijftien deelnemers bijéén; woord voor woord zijn alle in "Draaijers" genoemde woorden en uitdrukkingen nagegaan en getoetst. Sommige werden verwijderd, omdat zij in onbruik zijn geraakt en nieuwe werden toegevoegd. Afgezien van de voorbereiding en uitwerking vergden deze werkzaamheden ruim 2000 man/vrouw uren. Naast de behandeling van de woorden werd er aandacht besteed aan de spelling. Een commissie werd gevormd die, onder supervisie van dr. J. Bouwhuis, tot een aanvaardbaar compromis kwam tussen oude en nieuwe opvattingen over spelling van streektalen.

    Woordenboek van het Deventer dialect is het resultaat van noeste arbeid. De medewerkers hopen dat de autochtone Deventenaren en ieder in het Deventer dialect geïnteresseerde verrast zal zijn door de rijkdom aan uitdrukkingen. Moge dit werk ertoe bijdragen dat vele Deventenaren vaker de voorkeur zullen geven aan het gebruik van het Deventer dialect.



    Stadshof

    Informatiefolder Wonen Boven Winkjels Deventer
    © 2000  H.J. van Baalen, Harry Olthoven & TKA Architekten

    We schrijven het jaar 1999. Als de kooplustigen naar huis zijn verdwenen, is de binnenstad leeg en verlaten. De tijd dat winkeliers boven hun winkel woonden is lang voorbij. In de jaren vijftig, zestig en zeventig vertrokken zij naar de buitenwijken of randgemeenten of deden hun bedrijf over aan een groot concern dat de bovenverdiepingen vaak braak liet liggen. Bijna niemand wierp meer een blik op een van de fraaiste binnentuinen die Deventer telt. Hoe anders wordt het in de nabije toekomst als op deze locatie de Stadshof komt.

    De plannen van NV Wonen Boven Winkels Deventer geven een serieuze aanzet voor de verwerkelijking van een Stadshof in het hart van Deventer. Wonen Boven Winkels Deventer streeft niet alleen naar een grondige renovatie van bovenwoningen in de binnenstad, op het programma staat ook de aanleg en ontsluiting van de hortus conclusus achter de Grote Overstraat, Lange en Korte Bisschopstraat en Spijkerboorsteeg. Het idee dat in een grijs verleden door Ellio Talamini werd gelanceerd kan nu eindelijk gestalte krijgen.



    Piet Flint negentig jaar

    Uitgave voor Museum De Waag
    © 1986  Henk J. van Baalen

    Uitgave ter ondersteuning van de expositie Piet Flint, negentig jaar in Museum De Waag te Deventer in 1986.

    Het Museum De Waag eert Piet Flint met deze tentoonstelling, die een zo breed mogelijk beeld geeft van zijn werk. In die verschillende werken zijn de voor hem zo karakteristieke harmonie, schoonheid en pastorale rust duidelijk herkenbaar. Uit Flints eigen verzameling en uit verzamelingen van zijn bewonderaars zijn die schilderijen uitgezocht, die samen een beeld geven van zijn eerlijk en veelzijdig kunstenaarschap: stillevens, bloemstukken, landschappen, rivier- en stadsgezichten.

    De teksten van deze publicaties zijn afkomstig uit Henk J. van Baalens uitgave "Deventer en zijn schilders" en met gesprekken van de auteur met Piet Flint.



    Vriendenboek Herman Korteling

    © 1983  C.M. Hogestijn, J. Paardenkoper, J. Bouwhuis, H.H.J. te Roele & Henk J. van Baalen

    Speciale uitgave ter gelegenheid van de 85ste verjaardag van Herman Korteling.

    Op dinsdag 13 september 1983 werd Herman Korteling 85 jaar. Korteling, zoon uit een oud Deventer geslacht van erfelijke grootburgers, is zoals veel van zijn familieleden artistiek begaafd. Vooral als schrijver heeft hij zich gemanifesteerd.
    Bij een verjaardag hoort een geschenk. Enkele vrienden van de jarige hebben besloten zelf een boek te schrijven, te drukken en uit te geven waarmee ze de begaafde auteur eren. Zijn belangstellingssfeer en werkzaamheden worden in dit boek vanuit verschillende invalshoeken benaderd: beoefening van stadsgeschiedenis, van literatuur in het Nederlands en in het dialect en beschouwingen van beeldende kunst. Aldus wordt ook een relatie gelegd met de bestuurlijke en organisatorische functies die Korteling in zijn lange leven heeft vervuld.
    Korteling, reeds onderscheiden met de Prijs van de Deventer Culturele Gemeenschap en in de Orde van Oranje Nassau, is in 1983 de Culturele Jaarprijs van de stad Deventer, de 'Gulden Adelaar' toegekend. Het is een passende bekroning voor hem, die bij uitstek een vertegenwoordiger is van plaatselijke cultuurdragers die Deventer mede maken tot wat het is. Met dit boek wensen de schrijvers, de uitgever en de drukker van dit boek Herman Korteling van harte geluk.

    De bijdrage van Henk J. van Baalen is getiteld Kunst en Korteling.



    Vijf maal Korteling

    Uitgave voor Museum De Waag
    © 1983  Henk J. van Baalen

    Uitgave ter ondersteuning van de expositie Vijf maal Korteling in Museum De Waag te Deventer in 1983.

    De teksten van deze publicaties, de biografieën van vijf generaties uit dit Deventer schildersgeslacht zijn afkomstig uit Henk J. van Baalens uitgave "Deventer en zijn schilders".